Oorsprong

In het verleden zijn in het Radboudumc op diverse afdelingen biobanken opgezet door klinische onderzoekers. Daarnaast werd met toestemming van de patiënten ook al langer klinisch restmateriaal verzameld voor toekomstig onderzoek. Bij de Radboud Biobank, een voorbeeld van een klinische biobank, gaat het vooral om nieuw materiaal dat extra wordt verzameld bij patiënten van het Radboudumc voor toekomstig wetenschappelijk onderzoek. Daarnaast zal de Radboud Biobank het beheer van de bestaande deelcollecties zoveel mogelijk gaan overnemen.
Naast deze collecties, die specifiek voor patiëntengroepen worden aangelegd, zijn er ook populatiebiobanken met gegevens van de doorsnee bevolking.

Essentiële infrastructuur
Hoewel de afgelopen decennia al veel - vaak kleinere - biobanken zijn opgezet, is de belangstelling voor het ´biobankieren´ de afgelopen jaren enorm toegenomen. Daarvoor zijn diverse factoren aan te wijzen. Een van de belangrijkste factoren is ongetwijfeld het succes dat onderzoekers en artsen al met hun biobanken wisten te behalen. Met het materiaal in de biobanken werden genen gevonden die ziekten veroorzaken of de kans op een ziekte duidelijk vergroten. Door het langdurig volgen van parameters in het bloed van patiënten wisten artsen bestaande behandelingen te verbeteren, behandelingen soms zelfs beter op specifieke patiëntengroepen toe te snijden.
Ook de enorme technologische vooruitgang geeft biobanken een extra zetje in de rug. De technieken voor genomics, proteomics, metabolomics, glycomics, enzovoort, worden steeds geavanceerder en sneller. Daarmee kunnen onderzoekers nu al gigantisch veel gegevens genereren en analyseren. Sinds 2010 zijn technieken beschikbaar die in één keer alle 20.000 genen van de mens aflezen. Elk jaar kan er meer, gaat het sneller. Deze ontwikkeling, die ook wel wordt aangeduid als Next Generation Sequencing (NGS), brengt een revolutie teweeg in de medische wetenschappen en de geneeskunde. Screening van het genoom van ieder persoon ligt binnen handbereik. NGS geeft daarmee een enorme versnelling aan de biobanken, omdat de combinatie met klinische gegevens tot nu toe ongekende mogelijkheden voor onderzoek biedt. Niet voor niets wordt de biobank wel de 'goudmijn' van de klinisch onderzoeker genoemd. Kortom, biobanken vergroten de onderzoekskansen en verbeteren de patiëntenzorg. Daarom is de Radboud Biobank een onmisbaar onderdeel van de infrastructuur van het Radboudumc.